niedziela, 17 maja 2026

🌊 MAJ POD LUPĄ NAUKI: JAK WIDZI TOFFI I DLACZEGO BEZ PACHNIE WSPOMNIENIAMI



   W moim ostatnim, ogrodowym wpisie pojawił się sprytny chłopak podający się za daltonistę oraz moja niezawodna Toffi, która bezbłędnie wyczuła jego intencje. Ta zabawna historia skłoniła mnie do głębszych poszukiwań. Jako rasowa badaczka codzienności, postanowiłam sprawdzić, jak nauka tłumaczy to, co w maju tak intensywnie widzimy i czujemy. Wsiadajcie na pokład, przed Wami garść fascynujących ciekawostek!
1. Czy psy są daltonistami? (Czyli jak świat widzi Toffi)
   Przez lata powtarzano mit, że psy widzą świat wyłącznie w czerni i bieli. Nic bardziej mylnego! Toffi wcale nie jest daltonistką w całkowitym tego słowa znaczeniu, ale patrzy na świat zupełnie inaczej niż my.
   Ludzkie oko posiada trzy rodzaje czopków odpowiedzialnych za widzenie barw: czerwone, zielone i niebieskie. Psy mają tylko dwa rodzaje czopków. Ich wzrok przypomina cierpiącego na daltonizm człowieka, który nie rozróżnia czerwieni i zieleni.
  • Świat w barwach żółci i niebieskiego: Dla Toffi trawnik przed domem nie jest soczyście zielony – jest raczej żółtawo-szary.
  • Zagadka bzowych krzaków: Nasz piękny, fioletowy bez Toffi widzi prawdopodobnie jako ciemnoniebieski. Biały bez pozostaje dla niej biały, ale czerwona róża? Dla psa będzie po prostu ciemnoszara lub brunatna.
   Jeśli więc rzucacie swojemu pupilowi czerwoną piłkę na zieloną trawę, pamiętajcie – dla niego to szary przedmiot na żółtawym tle! Pies znajdzie ją głównie dzięki genialnemu węchowi i wyczuleniu na ruch.
2. Magia zapachu, czyli dlaczego bez potrafi wzruszyć
   Czy zauważyliście, że wystarczy jeden powiew majowego bzu, by w ułamku sekundy stanęły Wam przed oczami wspomnienia z dzieciństwa, dawny dom rodzinny albo twarze bliskich osób? To nie jest zwykły sentymentalizm – to czysta Neurobiologia [1]!
  Wszystko przez to, jak zbudowany jest nasz mózg [1]. Informacje o zapachach omijają tradycyjne ośrodki analizy i trafiają prosto do układu limbicznego . To najstarsza ewolucyjnie część mózgu, która odpowiada za emocje oraz pamięć długotrwałą (to tam znajdują się ciało migdałowate i hipokamp) .
   Węch jest jedynym zmysłem tak blisko połączonym z bankiem naszych emocjonalnych wspomnień. Zjawisko to w psychologii nazywa się efektem Prousta . Gdy wąchamy bez, nasz mózg najpierw czuje emocję i wyciąga z pamięci obraz z przeszłości, a dopiero ułamek sekundy później racjonalnie stwierdza: „O, to kwitnie krzew bzu” .
Moja refleksja na koniec:
   Natura urządziła nas i nasze zwierzaki w sposób absolutnie genialny. Ja mogę zachwycać się pełną paletą barw Minajewiczowskiego bzu, a Toffi nadrabia braki w kolorach węchem, który potrafi przejrzeć każdego człowieka na wylot. Świat jest piękny w każdym spektrum!
Dziękuję, że daliście się dziś porwać tej naukowej ciekawostce!
A jak to jest u Was? Czy macie swój ulubiony zapach,
który działa jak wehikuł czasu i natychmiast przenosi Was
do najpiękniejszych wspomnień? Dajcie znać w komentarzach!
Z pasją odkrywania świata,
Teresa
***

Moja Flotylla – wybierz swój pokład:

🧼 Zapiski z mojego laptopa – Codzienność, humor i walka z leniwą veną tutaj link

✨ W Kręgu Mojego Sacrum – Chwile zatrzymania, modlitwa i rozmowy z Archaniołami.

🎨 Oko na obraz – Interpretacje – Sztuka bez krawata: nostalgia, filozofia i niekonwencjonalne spojrzenie na płótno. link tutaj

⛵ Wierszyki sercem pisane – Mój „samotny biały żagiel”, czyli rymowana kraina dla dzieci i tych, którzy z bajek nigdy nie wyrośli. tutaj link

i oczywiście ten blog, zawierający popularnonaukowe posty i inne ciekawostki na którym się znajdujesz w tej chwili, tj. "Widzę, Czuję, Wiem i poszukuję" link tutaj

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

DZIEŃ MATKI I TE, KTORE BARDZO CHCIAŁY... ALE NIE MOGŁY

  Dziś obchodzimy Dzień Matki. Dla wielu kobiet jest to dzień radości, kwiatów i ciepłych słów. Dla innych – bolesne przypomnienie tęsknoty...